Als zelfstandige word je vaak geconfronteerd met onverwachte wendingen, moeilijke keuzes en twijfels. Meestal zorgt dat voor stress, alsof er een alarm in je afgaat. Je voelt spanning in je lichaam, je hart gaat sneller kloppen, je gedachten blijven maar rondjes draaien. En eigenlijk is dat ook wat er gebeurt: er gaat een alarm af. Maar net op dat moment kan één simpele vraag het verschil maken:“Sta ik écht oog in oog met een tijger? Of is het gewoon een kat, die ik als een tijger zie?” Online bashing neemt steeds grotere proporties aan. En zelfstandigen zijn vaak het slachtoffer. Waarom gebeurt dit, en hoe kan je je ertegen wapenen? Sociale media zouden inspirerende plekken moeten zijn waar je vrienden maakt. Maar de laatste jaren zijn ze steeds vaker publieke rechtbanken. Bashing, zo heet het fenomeen, en zelfstandigen en ondernemers zijn opvallend vaak het slachtoffer. Ondernemen, durven, creëren… om dan afgebroken te worden? Een eigen zaak starten is een sprong in het diepe. Je neemt risico’s, je biedt iets nieuws aan, je communiceert, je innoveert, soms wat onhandig en vaak met beperkte middelen. Maar in plaats van aanmoedigingen krijgen zelfstandigen geregeld spottende opmerkingen, snelle oordelen of zelfs ronduit gewelddadige reacties over zich heen in commentaren of privéberichten. “Bashing is harde, herhaalde en vaak onterechte kritiek op een persoon of onderneming,” legt Alison Verlaet uit, communicatiemanager bij Un pass dans l’impasse. “Dit kan zelfs leiden tot echte haatcampagnes. Bashing is dan ook een vorm van digitaal lynchen, versterkt door groepsgedrag of anonimiteit.” De volgende voorbeelden zijn choquerend, maar zijn helaas echt op sociale media verschenen:“Mijn hond is gestorven omdat je er niets van kent. Sterf zelf.”“€ 18 voor dat gerecht? Zelfs een uitgehongerd varken zou het niet opeten.”“Arrogante kapper. YouTube-tutorials doen het beter dan hij.” Zo'n uitspraken kunnen na verloop van tijd zelfs de meest gedreven ondernemer onderuit halen. De psychologische impact gaat diep Zelfstandigen werken vaak alleen. Ze steken ook al hun energie in hun projecten. Tegelijk is hun zelfvertrouwen niet altijd groot. Bashing hakt er dan diep in. “Bovendien vegen zulke reacties in één klap jaren van opleiding, inzet, stressbeheer en continue druk van tafel,” vertelt een psychologe van Un pass dans l’impasse. “Eén enkel bericht kan al twijfel en schuldgevoelens zaaien. Soms doet het zelfs iemand stoppen met zijn of haar zaak.” 5 strategieën om bashing te overleven Zelfstandige zijn is elke dag al een uitdaging op zich. Bescherm je daarom beter tegen bashing met de volgende vijf reflexen: Scheid werk en privé Maak aparte profielen aan op sociale media. Schakel berichten uit buiten je werkuren. Voorbeeld: Julie, freelancefotografe, heeft een apart Instagram-account voor haar werk. ‘s Avonds en in het weekend staan de notificaties uit. Privécontact verloopt enkel nog via haar persoonlijke account. Stel duidelijke grenzen Reageer nooit impulsief. Meld misbruik. Zet een gedragscode op je sociale media. Voorbeeld: Samir, personal coach, heeft een charter voor meer respect op zijn Facebook-pagina gezet. Krijgt hij een agressieve reactie? Dan meldt hij die gewoon zonder emotioneel te reageren. Zo bewaart hij de rust op zijn pagina. Ontwikkel emotionele afstand Wat iemand zegt, zegt vaak meer over die persoon zelf dan over jou. Jij hebt dus niet gefaald, de ander heeft vooral zijn of haar emoties op jou geprojecteerd. Voorbeeld: Lea, naaister, krijgt een spottende reactie op haar laatste creatie. In plaats van aan zichzelf te twijfelen, weet ze dat kritiek vaak voortkomt uit frustratie bij de ander. Voorzie een standaardreactie Een beleefde, professionele reactie bij de hand houden helpt om afstand te bewaren en escalatie te vermijden. Voorbeeld: Thomas, vakman, heeft een standaardboodschap klaar voor onterechte kritiek:“Bedankt voor je feedback. We nemen elke opmerking serieus en willen er gerust dieper op ingaan, zolang het constructief blijft.” Activeer je positieve community Deel lovende reacties en bedank je trouwe klanten regelmatig. Voorbeeld: Anaïs, café-uitbaatster, post elke week een story met een positieve klantentestimonial. Ze organiseert ook af en toe een wedstrijd om haar volgers te bedanken. Zo blijft de focus op het positieve. Durf erover te praten! Word jij gebasht op sociale media, weet je niet hoe je moet reageren of lijd je eronder? Blijf er niet mee zitten. Partena is er voor zelfstandigen en ondernemers, wat het probleem ook is. Bel het team op 09/330.21.80, van maandag tot vrijdag tussen 8.30 u. en 17 u. Of vraag in alle vertrouwen een gesprek aan via zelfstandige@partena.be. Durf erover praten. Want praten is al een manier om jezelf te beschermen.